12.11.2026: गोंदियातील भटक्या विमुक्त जमातीतील मुलांनी घेतली राज्यपालांची भेट; प्रथमच समुद्र पाहून मुले अचंबित
गोंदियातील भटक्या विमुक्त जमातीतील मुलांनी घेतली राज्यपालांची भेट; प्रथमच समुद्र पाहून मुले अचंबित
गोंदिया जिल्ह्यातील कुडवा येथे पालावरच्या शाळेत शिकणाऱ्या भटक्या विमुक्त जमातीतील उपेक्षित, वंचित मांग गारुडी समाजाच्या ३० मुलामुलींनी आज राज्यपाल जिष्णु देव वर्मा यांची लोकभवन, मुंबई येथे भेट घेतली व राज्यपालांशी मनमोकळ्या गप्पा केल्या.
रोजगारासाठी पालकांच्या होणाऱ्या स्थलांतरामुळे शिक्षणापासून वंचित राहणाऱ्या मुलामुलींच्या शिक्षणासाठी विदर्भात अनेक ठिकाणी पालावरची शाळा चालविणाऱ्या भटके विमुक्त विकास परिषद, महाराष्ट्र व भटके विमुक्त कल्याणकारी परिषद, विदर्भ प्रांत यांच्या वतीने या भेटीचे आयोजन करण्यात आले होते.
“मुंबईत आपण नेहरू विज्ञान केंद्र, सिद्धिविनायक मंदिर, विधान भवन पाहिले परंतु आज येथून पाहिलेला समुद्रच सर्वांना खूप आवडला,” अशी माहिती यावेळी मुलांनी राज्यपालांना दिली.
भटके विमुक्त विकास परिषद ही संस्था भटक्या विमुक्त जमातीतील मुलामुलींच्या शिक्षणाच्या माध्यमातून त्यांना जीवनदान देण्याचे राष्ट्रकार्य करीत आहे असे गौरवोद्गार राज्यपालांनी यावेळी काढले.
यावेळी राज्यपालांसमोर मांग गारुडी समाजातील ३० विद्यार्थ्यांनी भगवद्गीतेतील पंधरावा अध्याय पाठ म्हणून दाखवला. पाठांतर व उच्चाराबाबत राज्यपालांनी मुलांना कौतुकाची थाप दिली.
भटके विमुक्त जमातीतील मुलामुलींना परिषदेने शिक्षण व संस्कारांसोबत रोजगारोन्मुख प्रशिक्षण द्यावे अशी सूचना राज्यपालांनी यावेळी केली.
सर्वांनी शिक्षण घ्यावे, अभ्यास करावा व उत्तम भविष्य बनवावे असा सल्ला राज्यपालांनी यावेळी मुलांना दिला.
पुढील सुट्ट्यांमध्ये आपण मुलामुलींना पुणे दर्शन घडविण्यासाठी सूचना करू, असे राज्यपालांनी यावेळी सांगितले.
भटके विमुक्त जमातीतील पालकांचे रोजगारासाठी गोंदिया येथून छत्तीसगड, ओडिसा, हरियाणा, पंजाब व काश्मीर पर्यंत स्थलांतर होत असल्यामुळे त्यांची मुले शिक्षणापासून वंचित राहतात व बरेचदा व्यसनांच्या आहारी जातात. अश्या मुलांसाठी पालावरची शाळा हा उपक्रम सुरु करण्यात आला आहे, अशी माहिती संस्थेचे शिक्षा आयाम प्रमुख प्रशांत सुरेश बोरसे यांनी राज्यपालांना दिली.
सर्व मुलामुलींना अभ्यास व शिस्तीसोबतच खर्रा न खाण्याची, जुगारासाठी पत्ते न खेळण्याची तसेच चांगले नागरिक होण्याची शपथ दिली जाते तसेच त्यांना भगवदगीतेतील अध्याय शिकवले जात असल्याची माहिती त्यांनी दिली.
मुलामुलींना दररोज खेळ खेळण्यासाठी तसेच आरोग्याची काळजी घेण्यास सांगितले जाते असे प्रशांत बोरसे व उर्मिला बोरसे यांनी सांगितले.
*****
गोंदिया की घुमंतू एवं विमुक्त जनजाति के बच्चों ने की राज्यपाल से मुलाकात; पहली बार समुद्र देखकर हुए रोमांचित
गोंदिया जिले के कुडवा स्थित पालावरची शाला (अस्थायी बस्ती में संचालित विद्यालय) में पढ़ने वाले मांग गारुडी समुदाय के 30 बच्चों ने आज महाराष्ट्र के राज्यपाल जिष्णु देव वर्मा से लोक भवन, मुंबई में मुलाकात की। इस अवसर पर बच्चों ने राज्यपाल के साथ आत्मीय संवाद किया और अपने अनुभव साझा किए।
यह मुलाकात भटके विमुक्त विकास परिषद, महाराष्ट्र तथा भटके विमुक्त कल्याणकारी परिषद, विदर्भ प्रांत की ओर से आयोजित की गई थी। ये संस्थाएं विदर्भ के विभिन्न क्षेत्रों में पालावरची शालाओं का संचालन करती हैं, ताकि रोजगार की तलाश में माता-पिता के बार-बार पलायन करने के कारण शिक्षा से वंचित होने वाले बच्चों की पढ़ाई निरंतर जारी रह सके।
इस अवसर पर बच्चों ने राज्यपाल को बताया कि उन्होंने मुंबई में नेहरू विज्ञान केंद्र, सिद्धिविनायक मंदिर और विधान भवन देखा। हालांकि, उन्हें सबसे अधिक आकर्षित समुद्र ने किया, जिसे उन्होंने पहली बार देखा। बच्चों ने कहा, “मुंबई में हमने कई स्थान देखे, लेकिन आज यहां से दिखाई दिया समुद्र हम सभी को सबसे अधिक पसंद आया।”
संस्था के कार्यों की सराहना करते हुए राज्यपाल जिष्णु देव वर्मा ने कहा कि भटके विमुक्त विकास परिषद शिक्षा के माध्यम से घुमंतू एवं विमुक्त जनजातियों के बच्चों के जीवन को संवारने का महत्वपूर्ण राष्ट्रकार्य कर रही है।
इस अवसर पर मांग गारुडी समुदाय के 30 विद्यार्थियों ने राज्यपाल के समक्ष भगवद्गीता के 15वें अध्याय का पाठ किया। बच्चों की उत्कृष्ट स्मरणशक्ति और स्पष्ट उच्चारण से राज्यपाल अत्यंत प्रभावित हुए।
राज्यपाल ने सुझाव दिया कि परिषद द्वारा बच्चों को शिक्षा और संस्कारों के साथ-साथ रोजगारोन्मुखी एवं कौशल आधारित प्रशिक्षण भी दिया जाना चाहिए, ताकि भविष्य में उनके लिए रोजगार के बेहतर अवसर उपलब्ध हो सकें। उन्होंने बच्चों को मन लगाकर पढ़ाई करने, शिक्षा प्राप्त करने और अपना भविष्य उज्ज्वल बनाने की सलाह दी।
राज्यपाल ने यह भी कहा कि आगामी छुट्टियों में बच्चों के लिए पुणे दर्शन का शैक्षणिक भ्रमण आयोजित करने हेतु वे सुझाव देंगे।
संस्था के शिक्षा आयाम प्रमुख प्रशांत सुरेश बोरसे ने राज्यपाल को बताया कि घुमंतू एवं विमुक्त जनजातियों के माता-पिता रोजगार की तलाश में गोंदिया से छत्तीसगढ़, ओडिशा, हरियाणा, पंजाब और यहां तक कि कश्मीर तक पलायन करते हैं। इसके कारण उनके बच्चे शिक्षा से वंचित रह जाते हैं और कई बार नशे जैसी बुरी आदतों के शिकार भी हो जाते हैं। ऐसे बच्चों को शिक्षा की मुख्यधारा से जोड़ने के उद्देश्य से पालावरची शाला की पहल शुरू की गई है।
उन्होंने बताया कि बच्चों को पढ़ाई और अनुशासन के साथ-साथ खर्रा (तंबाकू युक्त पदार्थ) का सेवन न करने, जुए के लिए ताश न खेलने तथा अच्छे और जिम्मेदार नागरिक बनने की शपथ दिलाई जाती है। इसके अलावा, उन्हें भगवद्गीता के विभिन्न अध्यायों का अध्ययन भी कराया जाता है, ताकि उनमें नैतिक मूल्यों और संस्कारों का विकास हो सके।
प्रशांत बोरसे एवं उर्मिला बोरसे ने बताया कि बच्चों को प्रतिदिन खेलकूद एवं शारीरिक गतिविधियों में भाग लेने तथा अपने स्वास्थ्य का उचित ध्यान रखने के लिए भी प्रोत्साहित किया जाता है।
****
Children from Nomadic and Denotified Tribes of Gondia Meet Governor; Overwhelmed by Their First Glimpse of the Sea